Verkiezingsprogramma PRO Oisterwijk 2026
PRO Oisterwijk (in het vervolg PRO) is een partij met idealen. Wij kiezen voor een groene, sociale en gezonde gemeente. PRO staat voor een samenleving waarin iedereen meetelt en mee mag doen, ieder op een eigen manier. Een gemeenschap waarin alle inwoners gelijkwaardig zijn en op dezelfde manier gehoord en behandeld worden. En dat in een leefbare omgeving, met behoud van natuur en versterking van biodiversiteit. Als democratische partij staat PRO voor een open gesprek en gaat moeilijke keuzes niet uit de weg.
In dit verkiezingsprogramma proberen we onze uitgangspunten, onze kernwaarden, te vertalen naar actiepunten waar we de komende 4 jaar onze schouders onder zetten. Hierbij beseffen we terdege dat alles met elkaar samenhangt en dat een ingreep in het ene ook effect heeft op het andere. Daarom leggen wij goed uit waarom we wat doen en betrekken we onze inwoners er vanaf het begin bij.
Samen en Solidair in Oisterwijk
Voor PRO hoort iedereen erbij, ongeacht de achtergrond. Iedereen moet zich in de Gemeente Oisterwijk welkom en gewaardeerd voelen. Iedereen verdient ook gelijke kansen. We blijven hierbij oog houden voor de kwetsbaren in de samenleving.
Een groener Oisterwijk
PRO blijft zich inzetten voor een duurzame toekomst in de Gemeente Oisterwijk. We beschermen en versterken daarbij de natuur. De Gemeente Oisterwijk heeft zelf een voortrekkersrol en stimuleert waar mogelijk ook inwoners.
Een gezonder Oisterwijk
Voorkomen is beter dan genezen, luidt een oude spreuk. PRO wil dat opnieuw gaan gebruiken bij het realiseren van een gezonder Oisterwijk. Schone lucht, schone bodem, schoon water, rust en stilte zijn belangrijk voor de gezondheid. Ook de geestelijke gezondheid van inwoners en het niet hebben van geldzorgen zijn van belang bij het gevoel van een gezonde leefomgeving.
Een transparante organisatie en bestuur van Oisterwijk
PRO vindt dat inwoners niet alleen moeten kunnen meepraten en meebeslissen. Ze moeten goed geïnformeerd worden, kunnen meedenken en naast meepraten ook zo nodig meewerken en uiteindelijk meebeslissen.
Aan deze 4 hoofdthema’s koppelen we de volgende concrete actiepunten die we gaan proberen te realiseren.
Kies voor Solidair & samen:
Iedereen hoort erbij.
Iedereen hoort erbij, ongeacht achtergrond of voorkeuren. Met maatwerk en toegankelijke voorzieningen zorgen we dat iedereen gelijke kansen krijgt. Na jaren van individualisering is het tijd om weer samen dingen voor elkaar te krijgen. Samenredzaamheid wordt het nieuwe normaal: mensen zoeken elkaar op en werken samen aan gemeenschappelijke doelen. PRO stimuleert actief de gemeenschapszin. We willen de samenleving in de dorpen en wijken versterken. Daarbij zien we kansen in het voorkomen van problemen rond psychische en fysieke gezondheid. We zien onder andere door vergrijzing een steeds grotere druk op de zorg; met preventie houden we ook de zorgkosten betaalbaar.
PRO zet sterk in op preventie: voorkomen dat mensen in de problemen komen. Dit doen we breed, door beweging en gezondheid te bevorderen, informele netwerken te versterken en armoede te voorkomen. Nu investeren in preventie voorkomt later hogere kosten.
Wat PRO wil bereiken:
- We betrekken alle groepen bij activiteiten: nieuwkomers, ouderen, mensen met een beperking, LHBTIQ+. Iedereen hoort erbij, niemand wordt uitgesloten. PRO staat voor een samenleving waarin mensen naar elkaar omkijken en elkaar helpen. We geven maximale steun aan mensen in een kwetsbare positie en zoeken samen met inwoners naar oplossingen.
- We ontwikkelen veerkrachtige wijken, waar bewoners zich betrokken voelen en samen oplossingen vinden. We organiseren nabuurschap, het omkijken naar de ander in de gemeente Oisterwijk (zoals in de Achterhoek en Twente).
- We realiseren daarom ontmoetingsplekken: in basisscholen, wijkcentra, maar ook kleinschalig zoals buurtkamers of bankjes buiten. Zo gaan we ook eenzaamheid tegen.
- De gemeente stimuleert ideeën uit de samenleving en nodigt inwoners uit om actief mee te denken. Hiervoor richten we een fonds voor maatschappelijke initiatieven op, beheerd door vrijwilligers. Zo besparen we op ambtelijke inzet en vergroten we de betrokkenheid van inwoners.
- We breiden de inzet op preventie in de zorg uit. Daarvoor komt meer budget. We stimuleren zorgcirkels, buurtgezinnen, ondersteunen (jonge) mantelzorgers beter en zorgen dat (thuis)zorg tijdelijk taken kan overnemen of respijtzorg aanbieden om hen te ontlasten.
- Onze gemeente is dementievriendelijk en dat willen we zo houden. Samen met vrijwilligersorganisaties in onze gemeente helpen we mensen met dementie om zo goed en zo lang mogelijk mee te doen.
- Bij gemeentelijke belastingen geldt: de sterkste schouders dragen de zwaarste lasten. Mensen met een hoger inkomen of vermogen dragen meer bij, zowel aan belastingen als aan voorzieningen zoals de Wmo. Waar mogelijk passen we de tarieven hierop aan.
- Ondersteuningsregelingen voor inwoners met een laag inkomen worden toegankelijk tot 130% van het sociaal minimum. PRO wil gratis regio busvervoer voor deze doelgroep. Inwoners met weinig geld moeten nu eerst zelf betalen voor een voorziening, zoals de bibliotheek. Pas daarna kunnen ze de kosten terugvragen bij het declaratiefonds. Wij maken dit makkelijker: op verzoek betalen wij vooraf.
- We vertrouwen de inwoner: we beperken controles en verminderen de regeldruk. Regelingen en kwijtscheldingen worden waar mogelijk automatisch toegekend, zoals bij gemeentelijke belastingen. Iedere inwoner moet weten welke regelingen er zijn. Daarom verspreiden we ieder jaar huis-aan-huis een overzicht.
- We benutten de capaciteiten van mensen met afstand tot de arbeidsmarkt optimaal. We ontwikkelen basisbanen en stimuleren bedrijven om werkervaringsplekken aan te bieden, met behoud van uitkering. Want van werk naar werk komen is altijd beter dan vanuit een uitkering beginnen.
- Vrijwilligers zijn onmisbaar voor sterke en veerkrachtige wijken. Zij helpen bij preventieve activiteiten, ontmoetingsplekken, buurt- en wijkcentra, sportverenigingen en veel andere initiatieven. PRO wil dat meer mensen vrijwilligerswerk gaan doen. Daarom stimuleren en belonen wij vrijwilligerswerk. We onderzoeken hoe we meer inwoners kunnen activeren om mee te doen.
Kies voor Bouwen & wonen:
Eerlijk wonen voor iedereen.
Wonen is een recht, geen verdienmodel. In onze gemeente zijn nu te weinig betaalbare woningen. Dat moet anders. Iedereen moet hier kunnen wonen, ongeacht inkomen of situatie. Daarom bouwen we vooral de woningen die écht nodig zijn.
De afgelopen jaren is veel gedaan aan woningbouw. Er zijn nu grote plannen in uitvoering of in voorbereiding, vaak met 35% sociale woningen. Dat is positief. Toch zijn er zorgen. Het aandeel sociale huurwoningen op het totaal aantal woningen is nog steeds laag en daalt elk jaar. Ook stegen de prijzen van koopwoningen de afgelopen jaren heel sterk.
PRO kiest bij de ruimtelijke ontwikkeling bewust voor een combinatie van wonen en natuur. De ruimte voor bouwen in de gemeente is beperkt. Andere sectoren zoals bedrijven, toerisme en agrarische sector krijgen daarom minder groeiruimte.
Wat PRO wil bereiken:
- Wij kiezen voor betaalbare huizen voor starters, ouderen en alleenstaanden. In de uitbreiding van de Pannenschuur in Oisterwijk, bij de Tempeliersweg en bij Den Domp in Haaren, maar ook op andere locaties zien wij hiervoor kansen.
- Van de nieuwbouwwoningen krijgt 40% een huur tot maximaal €900 per maand. Nog eens 30% is óf een huurwoning tot €1200, óf een koopwoning tot €405.000.
- De gemeente bouwt op eigen grond zelf of samen met inwoners. We schakelen geen projectontwikkelaars in als onnodige tussenlaag. Zo houden we woningen betaalbaar.
- Alle nieuwe woningen worden levensloopbestendig en gebouwd met duurzame materialen.
- PRO wil dat het aandeel sociale huurwoningen stijgt van 19% naar 25%. Hiervoor maken we prestatieafspraken met woningcorporaties.
- We richten een vereveningsfonds woningbouw op: bij dure woningen betalen ontwikkelaars mee, terwijl sociale en betaalbare woningen juist steun krijgen.
- We stimuleren nieuwe woonvormen. Denk aan groepswonen, woningdelen, kleine vrije kavels, woningsplitsing, collectief particulier opdrachtgeverschap, collectief coöperatief opdrachtgeverschap en Tiny Houses. Ook kijken we hiervoor naar voormalige agrarische locaties.
- Wij zetten ons in voor coöperatieve woonprojecten, waarbij bewoners samen eigenaar zijn en samen beslissen. Dit helpt om woningen blijvend betaalbaar te houden. De gemeente moet actief initiatieven en bewoners ondersteunen om coöperatief wonen mogelijk te maken.
Kies voor Minder verkeer:
Rust op de weg.
Het wordt steeds drukker op de weg. Fijn, veilig en rustig fietsen of wandelen wordt daardoor lastiger. Vooral kwetsbare verkeersdeelnemers hebben hier last van. PRO wil dit veranderen.
Onze oplossing is simpel: we beperken liever het autoverkeer, in plaats van steeds meer wegen en parkeerplaatsen aan te leggen. Binnen onze dorpen moet de fiets de makkelijkste, snelste en prettigste manier van reizen zijn. Met de auto kun je overal komen, maar soms moet je een stukje omrijden of iets verder weg parkeren.
Wij geven fietsers en voetgangers echt de ruimte. Autoverkeer leiden we bewust langs bepaalde routes.
Wat PRO wil bereiken:
- We richten meer straten in als eenrichtingsstraten om sluipverkeer en ongewenste doorgaande routes te voorkomen. Zoals tussen de Johannes Lenartzstraat en de Terburghtweg in Oisterwijk. In eenrichtingsstraten mogen auto’s maar één kant op rijden, maar fietsers mogen beide kanten op. We richten de Tilburgseweg en de Monseigneur Verhoevenstraat zo in, net als de Kerkstraat. In Moergestel verbeteren we de fietspaden en doorgangen, zodat fietsen veiliger wordt en een goed alternatief voor de auto. Ook maken we meer fietsstraten, zoals nu al in de Almystraat in Oisterwijk.
- De Lind, de Dorpsstraat en de dorpscentra in Moergestel en Haaren worden autolow. Hier komen fietsstraten. Zo verbeteren we de leefbaarheid en veiligheid. Auto verkeer leiden we zoveel mogelijk om het centrum heen.
- Binnen de bebouwde kom geldt overal een maximumsnelheid van 30 km/u. Bij onderhoud en herinrichting passen we de verkeerssituatie hierop aan. We gaan strenger controleren op de maximumsnelheid.
- Iedereen moet veilig aan het verkeer kunnen deelnemen. Straten en trottoirs worden daarom zo ingericht dat ze toegankelijk zijn voor iedereen, ook voor mensen met een kinderwagen of beperking.
- Samen met bewoners onderzoeken we of we de overweg Heusdensebaan kunnen afsluiten voor auto’s. Zo verminderen we de druk op het kruispunt Heusdensebaan–Sprendlingenstraat.
Kies voor Groen:
Natuur is niet onderhandelbaar.
PRO kiest voor een duurzame toekomst. We beschermen en versterken de natuur en versnellen de overstap naar schone energie. Zo zorgen we goed voor inwoners van nu en de generaties van morgen.
Het versterken van de natuur is voor PRO een prioriteit. Samen met vrijwilligersorganisaties, zoals het B-Team, nemen we maatregelen om planten en dieren die hier thuishoren te behouden en terug te brengen. Zo bereiken we de basiskwaliteit natuur, ook buiten de natuurgebieden.
Wat PRO wil bereiken:
- Groen en natuur zijn net zo belangrijk als woningen, wegen en andere voorzieningen. Daarom zetten we groen vooraan. Bij nieuwe plannen kijken we direct naar de positie van natuur en groen en maken we daar duidelijke afspraken over.
- We willen minder verstening van de openbare ruimte en meer ruimte voor bomen. In het beheer van groen werken we vanuit de natuur zelf. Dit versterkt de biodiversiteit. Daarom gaan we werken volgens een bewezen methodiek, bijvoorbeeld; Kleurkeur van de Vlinder stichting of de maatlat van Samen voor biodiversiteit.
- We geven voorlichting over het belang van groen en natuur. Hiervoor werken we samen met vrijwilligersorganisaties. We stimuleren wandelen en maken de wandelroutes tussen dorpen en natuurgebieden aantrekkelijker en groener.
- Natuur moet toegankelijk zijn voor inwoners en bezoekers. Dit mag alleen niet ten koste gaan van de natuur zelf.
- Rondom beschermde Natura 2000-gebieden stellen we een buffer van 250 meter in. Ontwikkelingen in dat gebied moeten altijd ook een positief effect hebben op de natuur.
- PRO kiest voor natuur-inclusieve en biologische landbouw. We zijn tegen intensieve veehouderij. We helpen boeren die willen overstappen. Daarvoor zijn landelijke subsidies. Komt een boer daarmee niet uit, dan kan hij steun krijgen van een gemeentelijk fonds. Op het moment dat dit kan, betaalt de boer dit terug. We steunen ook ondernemers die overstappen op duurzame manieren van werken.
- Goede voorbeelden van duurzaam agrarisch ondernemen, zoals de Duinboeren, steunen we actief en brengen we onder de aandacht.
- De gemeente loopt voorop in duurzaamheid. We kopen alleen biologische bomen, planten en bloemen in, bij voorkeur bij lokale kwekers. We stimuleren inwoners om te verduurzamen, energie te besparen en zelf op te wekken, bio-based te bouwen, tuinen te vergroenen, tegels te wippen en regenwater op te vangen. We maken de gemeente klimaat bestendig.
- Voor elke gekapte boom planten we een grote nieuwe boom of meerdere kleine bomen, zodat de natuur er niet op achteruitgaat.
- We stellen een groene BOA (buitengewoon opsporingsambtenaar) aan en daarmee verbeteren we de handhaving op groen en natuur.
Kies voor Gezond:
Voorkomen is gezonder dan genezen.
We werken actief aan een veilige en gezonde leefomgeving voor iedereen. Schone lucht, een schone bodem, rust en stilte zijn belangrijk voor de gezondheid. Inwoners hebben recht op een gezonde leefomgeving. Natuur en gezondheid horen bij elkaar. PRO zet de natuur in om de gezondheid te versterken en verbindt zorg met natuur. Voorkomen is beter dan genezen: preventie is voor PRO de basis om goede zorg te waarborgen.
Wat PRO wil bereiken:
- Ontmoeten, bewegen, wandelen, samen dingen doen of samen zingen dragen bij aan gezondheid. Zo voorkomen we lichamelijke en psychische klachten. We stimuleren een gezond en actief leven. We gaan uit van de Sociale Benadering zoals de methodiek van positieve gezondheid (Machteld Huber) waarbij welzijn en gezondheid hand in hand samengaan.
- We breiden preventieve activiteiten uit, zoals valpreventie, ontmoeting in beweging en andere initiatieven op dit gebied. We verbinden natuur en zorg. PRO zet extra voorlichting in om de vaccinatiegraad te verhogen.
- We maken ons hard voor stiltegebieden in de natuur, waar mensen in stilte kunnen verblijven.
- PRO steunt organisaties die dit mogelijk maken, zoals Welzijnsinstellingen, Seniorenverenigingen en sportverenigingen. Oisterwijk heeft veel sportclubs die belangrijk zijn voor gezondheid en sociaal contact. We versterken deze organisaties.
- De professionele zorg staat onder druk. Daarom moeten we steeds meer zorg in de samenleving zelf organiseren. We stimuleren samenwerking tussen zorg, inwoners en maatschappelijke initiatieven. we breiden zorgcirkels en buurtgezinnen uit, dit ontlast de professionele zorg
- Ook armoede heeft een negatief effect op gezondheid. Inkomensondersteunende maatregelen helpen dus óók om gezondheid te verbeteren.
- We stimuleren wandelen, sporten voor inwoners en stimuleren buitenspelen voor kinderen.
- PRO wil dat kinderen beter leren zwemmen. Daarom willen we schoolzwemmen terugbrengen. We gaan in gesprek met scholen om te kijken of er hiervoor mogelijkheden zijn.
- We hebben oog voor jongeren. Wij maken ons sterk voor goede voorlichting over alcohol, drugs en social media op scholen, ook al is dit niet altijd een taak van de gemeente. Wel willen we jongerenruimtes vaker openstellen.
- Rondom gevoelige plekken, zoals scholen, woningen en natuurgebieden, komt een zone van 250 meter waar geen bestrijdingsmiddelen mogen worden gebruikt. Samen met kwekers en de vereniging Meten = Weten meten en monitoren we bestrijdingsmiddelen in de lucht. We maken daarvoor voldoende geld beschikbaar.
- PRO wil een gratis toegankelijke zwemplas of waterspeelplaats, mits dit betaalbaar is voor de gemeente. De voormalige voetbalvelden van Taxandria zijn mogelijk een geschikte locatie. Als dit niet haalbaar blijkt krijgen inwoners met een inkomen tot 130% een gratis abonnement voor een buitenzwembad in de buurt inclusief gratis openbaar vervoer.
Bestuur & gemeente:
Open, dichtbij en duidelijk bestuur.
Van gemeenten en gemeenteraden wordt steeds meer verwacht. Voor PRO is het zelfstandig blijven geen doel op zich. Het gaat ons om goed bestuur en goede dienstverlening voor alle inwoners.
Wat PRO wil bereiken:
- Inwoners worden vroeg betrokken bij plannen. Inspraak staat voorop. Inwoners staan centraal in het besluitvormingsproces. We maken duidelijk hoe en wanneer inwoners mee kunnen doen. PRO steunt ook inwoners die het lastig vinden om mee te praten, zodat iedereen een stem heeft. Bij elk besluit maken we een eerlijke belangenafweging.
- Heldere, eerlijke en begrijpelijke communicatie met inwoners is een speerpunt voor PRO. Alle gemeentelijke communicatie is op B1 taal niveau.
- De gemeente staat open voor kennis en expertise van inwoners. We gebruiken actief de kennis van vrijwilligersorganisaties, zoals het B-team, de Adviesraad Sociaal Domein, DEC en anderen. Wijk- en dorpsorganisaties krijgen een wijkbudget en een adviesrol bij plannen.
- We stellen een jeugdraad in met een eigen budget. Jongeren kunnen zo actief meedenken en meebeslissen over de gemeente. Met dit budget kunnen ze ook zelf plannen uitvoeren.
- PRO wil een budget voor fractieondersteuning. Zo wordt de administratieve druk voor raadsleden minder en kunnen zij zich meer richten op hun rol als volksvertegenwoordiger.
- PRO staat voor transparant bestuur. Informatie in het gemeentehuis is in principe openbaar, tenzij er zwaarwegende redenen zijn om iets niet te delen. Ook collegevoorstellen maken we openbaar voor inwoners.
- De gemeentelijke organisatie moet slagvaardig en efficiënt We maken slim gebruik van nieuwe technologieën en voorkomen dubbel werk. We staan voor de eigenheid van Oisterwijk, Moergestel, Haaren en Heukelom en een zelfstandig gemeentebestuur. Tegelijk willen we onderzoeken hoe we de ambtelijke organisatie kunnen versterken, bijvoorbeeld via samenwerkingen in Hart van Brabant.
- De gemeentelijke organisatie werkt actief aan meer diversiteit in het personeelsbestand en voert hier gericht beleid op.
- PRO spreekt zich uit tegen oorlog en geweld in de wereld. Onze invloed is beperkt, maar we steunen organisaties die zich inzetten tegen oorlog en geweld.
- PRO let erop dat de lokale democratie niet onder druk komt te staan. Wij staan voor een transparante, sterke en open democratie, ook in onze gemeente.
- Het gemeentekantoor aan De Lind is van de inwoners. Daarom zijn ze ook al uitgenodigd om mee te denken over de toekomst van dit gebouw. Vanzelfsprekend zijn hun ideeën belangrijk voor het ontwerp voor de nieuwe functie van het gebouw en de directe omgeving. Die inbreng moet gebruikt worden in een ontwerpwedstrijd voor architecten. PRO wil daarbij behouden wat goed is met daarbij nadruk op betaalbaar wonen en natuur. De financiële opbrengst is voor PRO minder belangrijk.
Laatste versie: 30 november 2025
